|
TİROİD HORMON İLACI KULLANIM REHBERİ
TİROİD HORMON İLACI KULLANIM REHBERİ
PROF DR METİN ÖZATA
Tiroid yetmezliği tedavisini ENDOKRİN UZMANLARI
yapar. Tiroid tedavisi için öncelikle Endokrin uzmanına başvurunuz. Her
türlü tiroid ameliyatı öncesi ve ameliyat sonrası mutlaka Endokrin
Uzmanından görüş alınız.
Tiroid yetezliğinde kullanılan levotiroksin ilacını
(Levotiron, Tefor veya Euthyrox gibi ilaçlar) kullanırken bazı
kurallara dikkat etmek gerekir. Bunlar aşağıda verilmiştir.
Hipotiroidide Levotiroksin İlacıyla yapılan Tedavi:
Hipotiroidide vücudumuzda tiroid hormonu az
olduğundan dışardan verilecek sentetik T4 hormonu ilaçları ile eksiklik
giderilmeye çalışılır. Kullandığınız bu ilaçların içinde levotiroksin
vardır ve vücudunuzda yapılan T4 hormonunun aynısıdır. Vücutta T4
hormonu eksik olduğundan bu ilaçlarla eksiklik giderilir. Tiroid
yetmezliğinin tedavisinde ilaç tedavisinden başka bir tedavi şekli
yoktur. Bazı hastaların sorduğu gibi ameliyat yapılmaz. Levotiroksin
ilacı günde bir defa aç karna alınmalıdır. Aç iken alınırsa emilimi
daha iyidir ve yaklaşık % 70’i emilir. İlaçları hep aynı zamanda almalı
ve unutmamalıdır. Eğer aç karna alınca midede yanma veya ağrı oluyorsa
ilacı tok karna alabilirsiniz. Tok karna alınınca ilaç emilimi
azalacağından daha fazla ilaç almak gerekebilir. Bu durumu ENDOKRİN
doktorunuza bildiriniz. Demir ilaçları, kalsiyum ilaçları, sukralfat
isimli mide ilacı, lifli-posalı gıdalar, lif veya posa kapsülleri,
antiasitler ve soya yağı aynı öğünde alınırsa tiroid ilacının emilimini
bozar. Bu nedenle mümkün olduğu kadar tiroid ilacının alındığı öğünde
başka ilaç alınmamalıdır.
İlaç kullanan hastalar hormon ölçümü için kan
verecekleri zaman ilacı yutmadan kan vermelidir. Kan verdikten sonra
ilaçlarını alabilirler. İlaç alındıktan 9 saat sonra da kan
verebilirler.
Hipotiroidi ömür boyu tedavi edilmesi gereken bir
hastalıktır. Geçici bir hastalık değildir. Herhangi bir antibiyotik
gibi ilaç kutusundaki ilaç bitince tedavinin kesildiği bir hastalık
değildir. İlacı keserseniz şikayetleriniz tekrar başlar. Bu nedenle
ilaçlarınızı kesmeyiniz.
Bazen Levotiron ilacını eczanede bulamadığınızda
onun yerine Tefor veya Euthyrox ilacını kullanabilirsiniz. Veya tersi
de olabilir. Ancak Euthyrox ilacının birçok dozları olduğundan dozunun
ayarlanması gerekir. Bu durumu doktorunuza bildiriniz. İlaçların
etkinliği bazen farklı olabildiğinden TSH hormonu ölçülerek ilaç
değişiminin etkisini tekrar kontrol etmek gerekebilir.
TİROİD HORMON İLACI KULLANAN HİPOTİROİDİLİ HASTALARIN DİKKAT EDECEĞİ HUSUSLAR:
- İlacınızı doktorunuzun önerdiği dozda alınız. Fazla veya az almayınız.
- ENDOKRİN Doktorunuzun haberi olmadan ilacı kesmeyiniz. Bu ilaçları ömür boyu alacağınızı unutmayınız.
- İlacı
sabahleyin aç karnına alınız. Yemekten yarım saat önce almak uygundur.
Aç karna alınınca midenizde rahatsızlık oluyorsa tok karna alınız.
Devamlı tok karna alırsanız ilaç dozunu artırmak gerekebilir. Bunu
ENDOKRİN doktorunuza söyleyiniz.
- Sabah
bu ilacı alınca kalsiyum, demir ilacı, soya proteini ve soya ürünleri,
mide ilaçları, demir içeren multivitamin ilaçları veya posa kapsülleri
almayın. Bu ilaçları diğer öğünlerde kullanınız.
- Şikayetlerinizde
ilaca başladıktan birkaç hafta sonra düzelme başlar. Şikayetler
düzelince hastalık geçti sanmayınız. İlacı keser veya azaltırsanız
şikayetleriniz tekrar başlar.
- İlacı
kullanmaya başladıktan sonra çarpıntı, baş dönmesi, göğüs ağrısı, nefes
darlığı, ayak krampları, baş ağrısı ve sinirlilik oluyorsa ENDOKRİN
doktorunuza haber verin. İlaç dozu fazla gelmiş olabilir.
- Gebe kalırsanız doktorunuza başvurun. Gebelikte ilacın dozunu arttırmak gerekebilir.
- Ameliyat olacaksanız doktorunuza haber veriniz. Ameliyat öncesi hormonların normal olması gerekir.
- İlacı
başladıktan sonraki ilk aylarda saç dökülmesi hafif derecede olabilir.
Bu geçici bir durumdur. Devam ederse doktorunuzla görüşün.
- Bu ilaçlar kilo vermek için rasgele kullanılmaz, tehlikelidir.
- Ben iyiyim diye ilacı kesmeyiniz. İlacı keserseniz hastalık tekrar başlar.
- İlacı
hep aynı saatte alınız. Unutmamak için ilacı odanızda devamlı
görebileceğiniz bir yere (çocukların ulaşamayacağı bir yere) koyunuz.
- İlacı almayı unutursanız ertesi gün sabah dozunu aldıktan sonra akşam yemeği öncesi bir doz daha alınız.
- Sabah ilacı almayı unutursanız öğleden sonra veya akşam alınız.
- İlacı aldıktan sonra kusarsanız tekrar ilaç almayın. Ertesi gün normal dozunuzu alınız.
- Gebe
kalırsanız hemen doktorunuza başvurun. İlaç dozunun ayarlanması
gerekir. Gebelik süresince 6-8 haftada bir TSH ölçümlerinin yapılarak
ilaç dozunuzun ayarlanması gerekir.
- Sigara içmeyiniz. Sigara tiroid yetmezliği şikayetlerini artırır ve hastalık daha şiddetli seyreder.
- İyotlu
tuz yemeyiniz ve içerisinde iyot bulunan vitamin ilaçları almayınız.
Vitamin ilaçlarının prospektüsüne veya etiketine bakarak iyot olup
olmadığını kontrol ediniz.
- Euthyrox
ilacını eczaneden alırken kaç miligramlık olduğunu mutlaka kontrol
edin. Bu ilacın üzerinde kaç mg olduğu yazmaktadır. Yanlış ilaç
alırsınız tedaviniz az veya ilaç dozu fazla olabilir.
KAYNAK:
1. Prof Dr Metin Özata, Guatr Tiroid Rehberi 2010
|